Oficyna 21 - Szpik egzystencji
Kultura. Możliwość.
Działanie.

Naszym priorytetem jest promowanie literatury wysokoartystycznej i wspieranie najwartościowszych poszukiwań badawczych z zakresu humanistyki. Dowiedz się o nas więcej.

  • AutorMarian Czuchnowski
  • TytułSzpik egzystencji
  • OpracowanieMichał Stefański
  • ISBN978-83-942909-2-4
  • Rok wydania2017
  • OprawaMiękka
  • Format135x205 mm
  • Liczba stron240

Szpik egzystencji, liczący kilka tysięcy wersów poemat nazywany przez samego autora "powieścią wierszem", niekiedy też "antologią pewnej epoki", stanowi summę doświadczeń artystycznych i życiowych Mariana Czuchnowskiego. Utwór ten powstawał blisko dwadzieścia lat, ukazywał się w odcinkach, na łamach różnych czasopism, a niekiedy i w dużych odstępach czasu, nie sposób więc było go odbierać inaczej niż jako spontaniczny zapis rzeczywistości, niby-dziennik, ewentualnie - sugestywny kolaż epizodów z biografii życiowych rozbitków. Czytelnik, który nie miał stałego dostępu do prasy emigracyjnej, nie mógł jak dotąd w ogóle ocenić rangi owego tekstu, ponieważ krajowe prezentacje dokonań poetyckich Czuchnowskiego zawierały wyłącznie jego krótkie fragmenty. By nie powiedzieć - strzępy. Dopiero po złożeniu wszystkich ogłoszonych części poematu widać jasno, że Szpik egzystencji to próba opisania całości doświadczenia historycznego, które stało się udziałem człowieka w XX stuleciu. Próba odważna i w poezji zupełnie unikalna. Jedno z najbardziej pasjonujących, a zarazem najtragiczniejszych dzieł poetyckich, jakie wydała literatura polska drugiej połowy minionego wieku.

Recenzje

Lektura Szpiku egzystencji jest wymagająca, bo czytelnik może koncentrować się na wątku danego "rozdziału" albo w obrębie większych całości odkrywać piękne fragmenty liryczne i opisowe, sensualizm autora, jego atencję dla kobiecego piękna, fizyczności świata, jego kolorów i smaków. W wielu fragmentach narrator ukrywa się niejako za miejskim pejzażem pełnym fabryk, hoteli, domów, zatłoczonych ulic, za tysiącem biografii podobnych i niepodobnych do własnej. Jest uważnym obserwatorem, wtapia się w tłum, opiewa różnorodność świata, energię pracy, zdolność do podnoszenia się ludzi z różnego rodzaju upadków i słabości. Poemat Mariana Czuchnowskiego nie jest tylko serią historii, anegdot, opowieści, podpatrzeń, zamyśleń, ale w tym kształcie staje się "próbą opisania całości doświadczenia historycznego człowieka XX wieku". [Czuchnowski] doprasza się o odkrycie. Zapewniam, że jest tym, kim powinien być: poetą żywym!

Krzysztof Lisowski, Nowe Książki

Słabo znany w kraju, głównie zresztą w kręgu specjalistów, Marian Czuchnowski należy do tych pisarzy, którzy ciągle czekają na odkrycie. Edycja Szpiku egzystencji w opracowaniu Michała Stefańskiego, który opatrzył książkę także posłowiem i notą edytorską, jest znakomitą okazją ku temu. Dzieło Czuchnowskiego jest wyjątkowe i jedyne w swoim rodzaju. To intelektualne wyzwanie dla czytelnika, miłośnika poezji, ale także dla literaturoznawcy, profesjonalisty.

Janusz Drzewucki, Magazyn Literacki Książki
  • W <i>Głośnych historiach</i> zmyślenie goni zmyślenie, a szaleńczych pomysłów jest tyle, że śmiało wystarczyłoby ich na kilka wielkich powieści
  • <i>Adam Kłakocki i jego cienie</i> to przede wszystkim genialna przypowieść o przemijaniu i śmierci w białoruskich dekoracjach
  • <i>Ludzie szukają szczęścia...</i> dałoby się uznać za powieść stawiającą diagnozę współczesności
  • <i>Kto to jest ten Jan Olik?</i> przypomina bardzo Gombrowicza. Językiem - impulsywnym, niespokojnym, szyderczym - i ideą
  • Wiersze Bratkowskiego noszą w sobie niepowtarzalną energię, łączą potrzebę zaangażowania społecznego z prywatną refleksją
  • <i>Staś i Weronika</i> - tak mądrej i świetnie napisanej książki dla dzieci dawno nie czytałam
  • <i>To drugie światło</i> - tom to niecodzienny, zjawiskowy, do wielokrotnego czytania, smakowania i przytaczania
  • Karatkiewicz wyprzedził nie tylko Umberto Eco. W swojej antyewangelii pisze w taki sposób, że robi się i straszno, i śmieszno
  • Utwory Ratonia to krzyk rozpaczy i beznadziejność w szukaniu odzewu, który nigdy nie nadejdzie
  • <i>Rozmowa ze Spinozą</i> to błyskotliwa powieść młodego pisarza z Macedonii. To gotowy scenariusz filmowy
  • <i>Czasy kóz</i> to parabola bałkańskich losów. Trafna metafora, lecz także przepowiednia przyszłej tragedii półwyspu